Blog Ciąża i Poród

Wszystko co powinnaś wiedzieć aby twoje dziecko bezpiecznie przyszło na świat

Plan porodu oraz standardy postępowania medycznego w zakresie opieki okołoporodowej

Plan poroduPlan porodu oraz standardy postępowania medycznego w zakresie opieki okołoporodowej

Czy wiesz jak napisać plan porodu?

Codziennie wyobrażacie sobie przebieg porodu? Ta wizja nie musi pozostać tylko w głowie! Istnieje sposób, aby położna również wiedziała na czym rodzicom zależy i jakie mają oczekiwania. Warto w tym celu stworzyć plan porodu, ale w sposób mądry i przemyślany.

Poród jest dla dziecka, matki a także personelu medycznego szpitala nielada wyzwaniem. Najważniejsze podczas porodu jest zatem nie dopuścić do urazu lub niedotlenienia okołoporodowego, który dla noworodka jest poważnym stanem zagrożenia życia.

  • Najczęściej do niedotlenienia płodu   ( zamartwicy urodzeniowej )  dochodzi na skutek urazu porodowego lub  przypadku źle prowadzonej akcji porodowej przez personel medyczny szpitala.
  • Na niedotlenienie wewnątrzmaciczne podczas porodu wskazuje nieprawidłowa czynność serca płodu odczytywana na aparacie KTG. Jeżeli podczas zapisów KTG w trakcie porodu, tętno płodu spada poniżej 100 uderzeń na minutę przez co najmniej 2 lub 3 minuty, lekarz prowadzący poród powinien zdiagnozować ciężka bradykardię i zalecić nagłe cesarskie cięcie.
  • Przyczyną niedotlenienia mózgu noworodka mogą być też błędy ze strony personelu medycznego prowadzącego poród. Nieprawidłowe podanie środków wywołujących bóle porodowe powoduje niedotlenienie macicy, łożyska i płodu.

Jeżeli na skutek zaniedbania lekarzy doszło do uszczerbku na zdrowiu matki lub dziecka, poszkodowani mogą uzyskać rekompensatę za doznaną krzywdę w postaci odszkodowania, zadośćuczynienia oraz dożywotniej renty.

Zachęcamy do zadawania pytań naszym prawnikom. Zespół prawny Fundacji Od Poczęcia Do Narodzin posiada odpowiednie doświadczenie i dokłada wszelkich starań, aby rzetelnie ocenić czy doszło do błędy lekarskiego podczas porodu. Mimo, że nasza siedziba jest w Warszawie, działamy na terenie całej Polski.

Skontaktuj się z naszymi prawnikami w celu uzyskania darmowej konsultacji prawnej.  Jesteśmy po to, by Ci pomóc.

bezpłatna porada prawna

Co to jest plan porodu?

Plan porodu oraz standardy postępowania medycznego przy udzielaniu świadczeń zdrowotnych z zakresu opieki okołoporodowej sprawowanej nad kobietą w okresie fizjologicznej ciąży, fizjologicznego porodu, połogu oraz opieki nad noworodkiem. Określają poszczególne elementy opieki medycznej mającej na celu uzyskanie dobrego stanu zdrowia matki i dziecka, przy ograniczeniu do niezbędnego minimum interwencji medycznych. W szczególności takich jak: amniotomii, stymulacji czynności skurczowej, podawania opioidów, nacięcia krocza, cięcia cesarskiego, podania noworodkowi mleka modyfikowanego, z uwzględnieniem zasad bezpieczeństwa zdrowotnego, w ramach których opieka opiera się na praktykach o udowodnionej skuteczności.

Plan porodu to swego rodzaju dokument, w którym warto umieścić wszystkie oczekiwania wobec przebiegu narodzin maleństwa. Jego treść można skonfrontować z tym, co przewidują standardy opieki okołoporodowej w Polsce.

Nie jest obowiązkowy, ale dobrze go mieć. Warto potraktować plan porodu jak list do personelu, który pozwoli poznać się bliżej. Dobrze jest go napisać na spokojnie, w przemyślany sposób i skonsultować przed porodem np. z położną ze szkoły rodzenia albo ginekologiem prowadzącym ciążę.

Lepiej nie zostawiać tego na ostatnią chwilę, żeby nie okazało się że jest za późno. Z drugiej strony, nie warto spieszyć się z podejmowaniem decyzji. Optymalny czas do opisania swoich propozycji to miesiąc przed terminem porodu– nie jest to jednak ścisła zasada. Osoba, która będzie się opiekować przyszłą mamą na sali porodowej ma obowiązek omówić plan porodu i wyjaśnić, które zapisy można zrealizować oraz podać alternatywne wyjścia dla tych, które są niemożliwe do spełnienia.

Dlaczego warto go napisać?

Pisanie planu porodu ma wiele zalet. Jedną z nich jest zmotywowanie przyszłych rodziców do poszerzenia swojej wiedzy na temat przebiegu porodu. Aby można było dobrze napisać plan porodu, trzeba poznać poszczególne fazy porodu i możliwości postępowania. To również pozwoli zmniejszyć lęk przed porodem.

Po drugie daje to pewność przekazania swoich oczekiwań na sali porodowej, nawet kiedy już zaczną się skurcze, ponieważ wszystko zostało zawczasu ustalone i napisane.

Po trzecie, to także pomoc dla położnej opiekującej się przyszłą mamą. Będzie wiedziała na których aspektach zależy jej najbardziej i na pewno będzie się bardzo starała, aby ich nie pominąć w czasie akcji porodowej.

Zadania osoby sprawującej opiekę okołoporodową obejmują przede wszystkim:

  • ocena stanu rodzącej kobiety, płodu oraz noworodka
  • wykrywanie i eliminowanie czynników ryzyka, rozwiązywanie problemów oraz wczesne wykrywanie patologii
  • prowadzenie porodu przy użyciu technik wspierających jego naturalny mechanizm
  • opiekę nad noworodkiem po urodzeniu
  • zapewnienie opieki realizowanej przez specjalistów, jeżeli ujawnią się czynniki ryzyka lub pojawią powikłania uzasadniające takie działanie
  • wsparcie rodzącej oraz jej osoby bliskiej w trakcie porodu oraz położnicy w okresie połogu

Realizacja praw pacjenta w przypadku sprawowania opieki nad kobietą w okresie ciąży, porodu i połogu polega w szczególności na:

  • espektowaniu jej prawa do świadomego udziału w podejmowaniu decyzji związanych z porodem, obejmujących zakres podejmowanych działań i stosowanych procedur medycznych
  • prawie wyboru miejsca porodu w warunkach szpitalnych lub poza szpitalnych, w których czuje się bezpiecznie i w których udzielane są świadczenia zdrowotne
  • możliwości wyboru osoby sprawującej opiekę spośród osób uprawnionych do jej sprawowania, z uwzględnieniem zasad organizacyjnych obowiązujących w miejscu udzielania świadczenia, określonych w regulaminie organizacyjnym podmiotu wykonującego działalność leczniczą

bezpłatna konsultacja prawna

Plan opieki przedporodowej i plan porodu

Podczas opieki przedporodowej osoba sprawująca opiekę oraz ciężarna po pierwsze ustalają plan opieki przedporodowej oraz plan porodu. Plan opieki przedporodowej obejmuje wszystkie procedury medyczne związane z opieką przedporodową wraz z określeniem czasu ich wykonania. Niezwykle ważne jest aby, w planie opieki przedporodowej należy uwzględnić możliwość zakwalifikowania ciężarnej do programu badań prenatalnych.

Postępowanie w trakcie porodu

Rodzącą traktuje się z szacunkiem oraz umożliwia się jej branie udziału w podejmowaniu świadomych decyzji związanych z porodem. Bardzo ważne jest aby, osoby sprawująca opiekę umiała nawiązać dobry kontakt z rodzącą. Mieć świadomość, jak ważny jest ton rozmowy, ich postawa oraz słowa kierowane do rodzącej. Należy zapytać rodzącą o jej potrzeby i oczekiwania. Informacje w tym zakresie wykorzystać do wspierania i kierowania rodzącą podczas porodu.

W celu nawiązania dobrego kontaktu z rodzącą osoby sprawujące opiekę oraz inne osoby uczestniczące bezpośrednio w udzielaniu świadczeń zdrowotnych w szczególności

  • witają ją osobiście, przedstawiają się i wyjaśniają swoją rolę w opiece nad nią
  • prezentują spokojną i wzbudzającą zaufanie postawę
  • szanują jej prywatność i poczucie intymności
  • wspólnie czytają i omawiają plan porodu
  • omawiają z rodzącą sposoby radzenia sobie z bólem
  • każdorazowo uzyskują zgodę rodzącej na wykonanie wszelkich zabiegów i badań
  • udzielają informacji na temat sposobów wzywania pomocy
  •  w sytuacji konieczności przekazania opieki nad rodzącą informują ją o tym fakcie

Plan porodu i strategie uśmierzania bólu podczas porodu

Osoba sprawująca opiekę podczas porodu przedstawia rodzącej pełną informację o niefarmakologicznych i farmakologicznych metodach łagodzenia bólów porodowych dostępnych w miejscu, w którym ten poród się odbywa. Wspiera rodzącą w stosowaniu tych metod oraz respektuje jej decyzje w tym zakresie.

Osoba sprawująca opiekę podczas porodu jest obowiązana:

  • proponować rodzącej poruszanie się podczas I okresu porodu oraz przyjmowanie takich pozycji, w tym pozycji wertykalnych, które są dla niej wygodne, przynoszą jej ulgę w odczuwaniu bólu oraz umożliwiają nadzorowanie stanu płodu
  •  wspierać rodzącą w wyborze i zastosowaniu technik oddechowych i relaksacyjnych podczas porodu
  • proponowania rodzącą do wyboru techniki masażu
  • zachęcać do wykorzystywania imersji wodnej oraz relaksacji w wodzie jako sposobów łagodzenia bólu
  • zachęcać rodzącą, aby podczas porodu towarzyszyła jej osoba bliska

Plan porodu  i rozpoczęcie porodu

Przede wszystkim przyjęcie ciężarnej do porodu następuje na podstawie skierowania lub osobistego zgłoszenia się do wybranego przez nią podmiotu realizującego świadczenia zdrowotne w zakresie położnictwa.

Miejsce porodu, z wyjątkiem wystąpienia stanów nagłych, powinno być zgodne z wcześniej opracowanym planem porodu oraz dokonaną i udokumentowaną oceną czynników ryzyka okołoporodowego.

Rozpoznanie porodu:

  • początek porodu rozpoznaje się na podstawie czynności skurczowej macicy powodującej postęp porodu (skracanie i rozwieranie szyjki macicy), odróżniając skurcze przepowiadające od właściwych skurczów porodowych
  • przebieg postępu porodu jest monitorowany na podstawie obserwacji klinicznej oraz badań położniczych wewnętrznych i zewnętrznych

Opieka nad noworodkiem

Bezpośrednio po urodzeniu należy umożliwić dziecku nieprzerwany kontakt z matką „skóra do skóry”.  Będzie trwał co najmniej dwie godziny po porodzie. W tym czasie należy zachęcać matkę do rozpoznania momentu, kiedy dziecko jest gotowe do ssania piersi. Należy także obserwować matkę i dziecko, kontrolując cechy dobrego przystawienia i pozycji przy piersi. Wrazie potrzeby zaoferować pomoc. Kontakt ten może być przerwany w sytuacji wystąpienia zagrożenia życia lub zdrowia matki lub noworodka, odnotowanego w dokumentacji medycznej. Należy dokonać wstępnej oceny stanu noworodka na podstawie skali Apgar. Ocena ta może być dokonana na brzuchu matki, jeżeli nie występują przeciwwskazania zdrowotne. Wyniki tej oceny należy odnotować w dokumentacji medycznej.

 Połóg

Położnicy i jej dziecku należy zapewnić ciągłą profesjonalną opiekę w miejscu zamieszkania albo pobytu.

Opieka nad położnicą obejmuje w szczególności ocenę:

  • stanu ogólnego położnicy
  • stanu położniczego
  •  laktacji
  •  czynności pęcherza moczowego i jelit
  • higieny ciała
  • stanu psychicznego położnicy
  • relacji rodzinnych i wydolności opiekuńczej rodziny

Położnicy należy zapewnić pomoc psychologiczną w sytuacji niepowodzeń położniczych lub w przypadku urodzenia noworodka o bardzo małej masie urodzeniowej, skrajnie niedojrzałego lub z wadą wrodzoną. Należy także poinformować ją o możliwych formach wsparcia rodziny i instytucjach ich udzielających.

Opieka nad noworodkiem obejmuje w szczególności ocenę

  • stanu ogólnego noworodka (ciepłota ciała, masa ciała, czynność serca, czynność oddechowa, oddawanie moczu i stolca)
  • obecności odruchów noworodkowych
  • stanu skóry (w szczególności: zażółcenie powłok skórnych, zaczerwienienie – rumień, odparzenia, wyprzenia, potówki, wysypka, ciemieniucha, zasinienie, otarcia, zadrapania, wybroczyny)
  • odżywiania – określenie rodzaju pokarmu
  • oczu (obrzęk powiek, łzawienie, obecność śluzu, ropy), nosa (wydzielina) i jamy ustnej (pleśniawki)
  • zachowania się dziecka (sen, aktywność ruchowa, płacz)
  • sposobu zapewniania higieny ciała (kąpiel, toaleta, przewijanie i zmiana pieluszek, ubranie)
  • stanu kikuta pępowiny (wilgotny, ropiejący, suchy) i dna pępka (suche, wilgotne, ropiejące, ziarninujące, stan zapalny okołopępkowy, przepuklina)
  • higieny pomieszczenia, w którym przebywa noworodek
  • wykonania badań przesiewowych

Jak napisać własny plan porodu?

Warto pamiętać, że plan porodu to nie lista życzeń a podkreślenie, na których aspektach przebiegu porodu i pobytu w szpitalu rodzicom zależy najbardziej. Musi on być napisany w sposób przemyślany, najlepiej z partnerem, a następnie skonsultowany z położną. Dobrze zacząć od oczekiwania co do miejsca urodzenia, następnie czynności wykonywanych przy rodzącej oraz postępowania z noworodkiem. Można także określić preferencje co do pobytu na oddziale położniczym i warunków lokalowych. Warto też podkreślić, czy mamie szczególnie zależy na karmieniu piersią, bądź na szczegółowym instruktażu pielęgnacji. To także miejsce na przekazanie ważnych informacji o samej przyszłej mamie np. szczególnych obawach przed igłami czy o złym znoszeniu badania ginekologicznego.

Jako, że poród jest sytuacją dynamiczną i może się zmieniać z godziny na godzinę, plan porodu można na bieżąco modyfikować, w zależności od konkretnych potrzeb. W momencie posiadania szerokiej wiedzy o tym, jak wygląda poród warto po prostu usiąść wspólnie z przyszłym tatą i razem zastanowić się jak ma wyglądać ta jedna z najważniejszych chwil w Waszym życiu.