Zakażenie noworodka

Zakażenie noworodka

Noworodki są narażone na wysokie ryzyko infekcji, ponieważ ich układ odpornościowy nie jest wystarczająco rozwinięty, aby zwalczać bakterie, wirusy i inne patogeny tak skutecznie, jak mogłoby to zrobić dorosłe lub starsze dziecko. Infekcje mogą przenosić się z matki na dziecko w czasie ciąży lub procesu rodzenia, lub niemowlę może zarazić się zaraz po urodzeniu.

Często infekcjom noworodków można zapobiegać poprzez:

  • stosowanie profilaktyki antybioykowej
  • zaplanowanym cięciom cesarskim
  • uważne monitorowanie i nieprzedłuzanie poród dopochwowy (ponieważ wydłuża to czas, w którym niemowlęta są szczególnie podatne na niektóre infekcje, które pochodzą się w macicy )

Noworodki zakażone często muszą spędzać czas na oddziale intensywnej terapii noworodków . Jeśli infekcje niemowlęcia nie zostaną rozpoznane i leczone w odpowiednim czasie, mogą prowadzić do poważnych urazów mózgu, takich jak  encefalopatia niedotlenieniowo – niedokrwiennaporażenie mózgowe,  a w niektórych przypadkach mogą nawet być śmiertelne.

Zakażenie noworodka – kiedy dochodzi do infekcji?

Większość infekcji noworodkowych jest spowodowana przez bakterie. Infekcje mogą być również powodowane przez wirusy i grzyby.

  • Niemowlęta często zakażają się podczas wchodzenia do kanału rodnego podczas porodu. Nazywa się to transmisją “pionową”.
  • Niekiedy niemowlęta są zarażone przed urodzeniem (“utero”) lub po urodzeniu.
  • Infekcje nabyte po urodzeniu nazywane są transmisją “poziomą”.

W niektórych przypadkach różne kategorie zakażeń mogą prowadzić do podobnych rezultatów. Na przykład, posocznica  –  infekcja krwi, która może prowadzić do uszkodzenia mózgu i inne stałe, negatywne skutki –  może być spowodowana przez wiele różnych patogenów.

Zakażenie noworodka – rodzaje infekcji

Do najpoważniejszych infekcji u noworodków należą:

  • uogólnione zakażenie lub zakażenie krwi nazywa się posocznicą ( sepsą )
  • infekcja błon łącznotkankowych wyściełających czaszkę oraz kanału kręgowego to zapalenie opon mózgowych
  • infekcja mózgu nazywana jest zapaleniem mózgu (  stan zapalny obejmuje miąższ mózgu )
  • infekcja płuc jest zapaleniem płuc

Zakażenie noworodka – objawy, diagnostyka i leczenie

Noworodki zarażone mogą wykazywać następujące objawy:

  • brak reakcji na bodźce zewnętrzne
  • bezdech
  • zmniejszona lub podwyższona temperatura ciała
  • brak łaknienie
  • drażliwość
  • dziwny kolor skóry
  • niskie ciśnienie krwi
  • napady padaczkowe

Lekarze zwykle testują próbki płynów, przeprowadzają hodowlę i badania krwi niemowlęcia, a często także matki, w celu zdiagnozowania infekcji. Leczenie większości zakażeń obejmuje antybiotyki lub leki przeciwbakteryjne i przeciwwirusowe, a także leczenie wspomagające (płyny dożylne, tlen lub aparat oddechowy i inne leki).

Mogą wystąpić poważne konsekwencje, jeśli infekcja u noworodka nie zostanie szybko zdiagnozowana i prawidłowo leczona. Infekcja może szybko rozprzestrzeniać się i stać się znacznie poważniejszą, ostrą infekcją.

Zakażenie noworodka – Sepsa

Jest to poważna infekcja, która obejmuje rozprzestrzenianie się zarazków w krwi i tkankach. Najczęstsze mikroorganizmy związane z sepsą obejmują Streptococcus grupy B , E- coli , Listerię , Gram-ujemny . Badania krwi i czasami badanie płynu mózgowo-rdzeniowego są niezbędne do postawienia diagnozy. Jeśli testy są pozytywne, przepisuje się antybiotyki, a dziecko jest bardzo dokładnie monitorowane w oddziale intensywnej terapii noworodków. Rokowanie dla prawidłowo leczonych noworodków jest bardzo dobre. Jednakże, jeśli noworodek nie jest leczony lub nie jest skutecznie leczony, śmiertelność może wynosić nawet 50%. W ciążach po terminie porodu u  niemowląt z posocznicą stwierdza się wyższy odsetek deficytów poznawczych, porażenia mózgowego i innych zaburzeń neurologicznych.

Zakażenie noworodka – zapalenie opon mózgowych

Zapalenie opon mózgowych to zapalenie błon mózgowych i rdzenia kręgowego. Noworodkowe zapalenie opon mózgowych jest bardzo poważną infekcją u noworodkówListeria E. coli są częstymi przyczynami zapalenia opon mózgowych u noworodków. Jednak najczęstszym źródłem zapalenia opon mózgowych jest paciorkowiec z grupy B (GBS) .

Według najnowszych danych około 10-30% ciężarnych kobiet ma GBS dodatni, co może potencjalnie prowadzić do noworodkowego zapalenia opon mózgowych. Bardzo ważne jest zatem, aby kobiety w ciąży obowiazkowo przechodziły badanie na potwierdzenie paciorkowiec z grupy B w okresie prenatalnym, aby mogły być odpowiednio leczone. Kobiety, u których stwierdzono występowanie  paciorkowca z grupy B , powinny otrzymywać antybiotyki podczas porodu, aby uniknąć przeniesienia zakażenia na dziecko.

Rozpoznanie zapalenia opon mózgowo-rdzeniowych u noworodków odbywa się za pomocą nakłucia lędźwiowego. W zależności od przyczyny podaje się antybiotyki lub leki przeciwwirusowe. Konieczna jest opieka podtrzymująca w oddziale intensywnej terapii noworodków. Zapalenie opon mózgowych jest bardzo poważnym zagrożeniem dla zdrowia noworodków, więc jeśli jest podejrzenie, lekarze często rozpoczynają leczenie przed potwierdzeniem diagnozy.

Zakażenie noworodka – zapalenie mózgu

Zapalenie mózgu wywołane jest najczęściej wirusem opryszczki pospolitej (“opryszczka narządów płciowych“). Jeśli kobieta w ciąży jest nosicielem wirusa, może przekazać go swojemu dziecku. Do zakażenia dochdzi podczas przejścia dziecka przez kanał rodny podczas porodu.  Matka, która jest zakażona wirusem opryszczki pospolitejw trzecim trymestrze ciąży, ma 33% szans na przeniesienie wirusa na dziecko. W przypadku kobiet w ciąży, które przez pewien czas chorowały na opryszczkę pospolitą i doświadczają nawrotu opryszczki narządów płciowych, ryzyko przeniesienia wynosi około 3%. Około 80% wszystkich kobiet zarażonych wirusem opryszczki pospolitej będzie miało nawrót w czasie ciąży. Kobiety w ciąży wcześniej zakażone mają średnio około trzech nawrotów w czasie ciąży.

Aby zminimalizować ryzyko przeniesienia wirusa na dziecko, kobiety w ciąży muszą być poddane testom prenatalnym na wirusa opryszczki pospolitej i odpowiednio potraktowane. Kobieta w ciąży z wirusem powinna otrzymywać leki przeciwwirusowe, takie jak acyklowir około 36 tygodni i podczas porodu. Kobiety doświadczające aktywnych zmian chorobowych w okresie porodu – niezależnie od tego, czy są to ogniska pierwotne czy nawracające – musza urodzić operacyjnie przez cesarskie cięcie, aby zmniejszyć ryzyko przeniesienia wirusa na niemowlę.

Aby zdiagnozować zapalenie mózgu u niemowląt, lekarze zwykle wykonują badania krwi, tomografię komputerową, MRI, EEG, a czasem nakłucie rdzenia kręgowego. Opryszczkowe zapalenie mózgu jest niezwykle niebezpieczne dla noworodka, więc lekarze na ogół rozpoczynają leczenie bez oczekiwania na potwierdzenie wyników. Leki podaje się noworodkom z zapaleniem mózgu przez 2-3 tygodnie. Prognozy dla niemowląt z zapaleniem mózgu są trudne do zaprognozowania, gdyż zależą od ciężkości przypadków, siły układu odpornościowego noworodka oraz czasu diagnozy i leczenia. Noworodki z łagodnymi przypadkami oraz osoby z odpowiednim leczeniem mogą bez problemów odzyskać zdrowie, podczas gdy cięższe przypadki mogą prowadzić do trwających przez całe życie zaburzeń psychicznych i fizycznych, takich jak porażenie mózgoweupośledzenie rozwoju i drgawki, jeśli nie zostaną szybko leczone.

Zakażenie noworodka – zapalenie płuc

Bakteryjna infekcja płuc u noworodka może powodować zmiany w płucach, zniszczenie tkanki oskrzelowo-płucnej, niewydolność oddechową i może przekształcić się w sepsę. Diagnozę przeprowadza się za pomocą hodowli krwi, prześwietlenia klatki piersiowej i pulsoksymetrii. Leczenie obejmuje początkowe antybiotyki o szerokim spektrum działania, później zmienione na leki specyficzne dla organizmu.